Goede zorg leveren, personeel efficiënt inzetten en je apotheek financieel gezond houden: het wordt er in de praktijk niet eenvoudiger op. Vacatures blijven lang openstaan, loonkosten stijgen en de zorgvraag groeit. Steeds meer apothekers kiezen daarom voor het automatiseren van processen, bijvoorbeeld met een medicijnuitgifte-apparaat. Niet om personeel te vervangen, maar om ruimte te creëren voor zorginhoudelijk werk én meer grip op de kosten te krijgen.
Benieuwd of investeren in een medicijnuitgifte-apparaat verstandig is voor jouw apotheek? In deze blog lees je waarom steeds meer apothekers overstag gaan, wat deze systemen kosten en hoe snel ze zich terugverdienen.
De versnelde opkomst van medicijnuitgifte-apparaten
De afgelopen jaren is het aantal apotheken met een medicijnuitgifte-apparaat flink gegroeid. Tijdens de pandemie boden deze systemen uitkomst voor het contactloos afhalen van (herhaal)medicatie. Vooral grotere apotheken en ketens konden dankzij hun financiële middelen, schaalvoordelen en IT-systemen vroegtijdig investeren. Voor kleine en zelfstandige apotheken was dat in die onzekere periode minder vanzelfsprekend.
Afbeelding ter illustratie
De huidige uitdagingen in de branche zorgen er echter voor dat juist deze groep zich opnieuw verdiept in de mogelijkheden. Naast minder baliedruk tijdens de pandemie bleken de effecten op werkdruk, klanttevredenheid en omzet positief.
Wat kost een ‘afhaalautomaat’ voor medicijnen?
Een apparaat voor medicijnuitgifte kost gemiddeld tussen de €40.000 en €70.000, afhankelijk van merk, capaciteit en functies. Dat zijn forse bedragen, maar de meeste systemen verdienen zich binnen enkele jaren terug, vooral door tijdwinst.
Op de Nederlandse markt zijn verschillende merken actief, waaronder Servilocker, BD Rowa™, Omnicell en Meditech. Welke oplossing passend is, hangt af van budget, de omvang van de apotheek en de mate waarin je wilt automatiseren. Let op: reken bij de vergelijking ook met jaarlijkse abonnementskosten voor service en onderhoud (vaak enkele duizenden euro’s).
Wat levert het op?
In de eerste plaats: tijdwinst. Apothekersassistenten verrichten minder handmatige handelingen en het aantal uitgiftefouten daalt. Dat helpt zowel tegen hoge werkdruk als tegen stijgende loonkosten. De tijd die vrijkomt, kun je besteden aan zorginhoudelijke taken zoals eerste-uitgiftegesprekken, medicatiebeoordelingen en begeleiding.
De tijdwinst laat zich ook in geld uitdrukken. Ter illustratie: een apparaat met een aanschafwaarde van €50.000 kan op jaarbasis circa €15.000 besparen, uitgaande van:
- 1 medewerker met een uurtarief van €25 (incl. werkgeverslasten)
- 1 uur tijdsbesparing per dag bij 250 werkdagen
Wie meerekent (25 × 1 × 250) komt uit op €6.250. Bij twee medewerkers (€12.500) en extra efficiëntie (bijv. minder fouten) kan de besparing oplopen tot ± €20.000 per jaar. €15.000 is een realistische inschatting voor een middelgrote, zelfstandige apotheek. Daarmee verdient het apparaat zich in iets meer dan 3 jaar terug.
De belangrijkste voordelen op een rij
- Efficiënter werken en lagere werkdruk: minder handelingen en fouten, kortere wachttijden
- 24/7 service: patiënten halen medicatie op wanneer het uitkomt
- Meer ruimte voor farmaceutische zorgtaken: assistenten focussen op eerste uitgifte, medicatiebeoordelingen, begeleiding en voorlichting, met meer werkvoldoening als resultaat
Versnelde terugverdientijd
In de nieuwe cao Apotheken stijgt het loon van apothekersassistenten met 20% over twee jaar. Bij meerdere assistenten betekent dit duizenden euro’s extra loonkosten per jaar. Dat verkort de terugverdientijd van medicijnuitgifte-apparaten, zoals onderstaand voorbeeld laat zien.
Voor dit voorbeeld keken we naar de terugverdientijd bij één van onze klanten:
- Investering: ± €30.000 in een Servilocker
- Serviceabonnement: €5.500 per jaar
- Jaarlijkse besparing: €12.500 (tijdsbesparing)
- Netto besparing: €12.500 – €5.500 = €7.000
- Terugverdientijd: €30.000 / €7.000 ≈ 4,3 jaar
Stijgen de loonkosten naar €30 per uur (20% hoger) en reken je met twee medewerkers, dan is de jaarlijkse besparing €15.000. De terugverdientijd wordt dan:
- €30.000 / (€15.000 – €5.500) = €30.000 / €9.500 ≈ 3,2 jaar
Sommige merken claimen een nog snellere terugverdientijd. Zo zou de BD Rowa™ Smart (aanschaf rond €63.000) door hogere tijdwinst uitkomen op circa 2,5 jaar.
Meer weten over de cao en stijgende loonkosten?
Lees ook onze blog Wat de nieuwe cao betekent voor jouw apotheek en ontdek hoe je grip houdt op personeelskosten en efficiëntie.
Wat zijn de nadelen?
- Minder persoonlijk contact: niet elke patiënt vindt dit prettig
- Afhankelijk van techniek: storingen, onderhoud en updates zijn onvermijdelijk
- Hoge initiële investering: plus jaarlijkse service-/onderhoudskosten
- Beperkte toepasbaarheid: vooral geschikt voor standaarduitgiftes
Alternatieven voor medicijnuitgifte-apparaten
Wie vooral voorraadbeheer of procesoptimalisatie wil verbeteren, kan ook kijken naar Central Filling en Smart Filling.
- Central Filling: (met name herhaalmedicatie) centraal verpakken en verzenden naar de apotheek. Minder druk op personeel en voorraadbeheer, minder fouten.
- Smart Filling: slim voorraadbeheer in de apotheek zelf. Via koppelingen met AIS en groothandel worden bestellingen geautomatiseerd, voorraden geoptimaliseerd en tekorten voorkomen.
Waarom juist nú investeren?
De timing is gunstig. Loonkosten stijgen, gekwalificeerd personeel is schaars en er is meer aandacht nodig voor de patiënt. Dit sluit naadloos aan bij overheidprogramma’s als ‘Meer tijd voor de patiënt’. Investeren in automatisering sluit hierbij aan en versterkt de positie van jouw apotheek. Je verbetert de werkdruk, de kwaliteit van zorg én de continuïteit.
Benieuwd of een medicijnuitgifte-apparaat past bij jouw praktijk en financiële situatie? Alexandré Finance rekent het graag met je door. Zo maak jij een goede keuze, met grip op rendement én zorgkwaliteit.
Link naar artikel 1